Skąd pomysł?
„Dostrzegamy coraz większy problem związany z samopoczuciem kandydatów, z którymi na przestrzeni ostatnich 2-3 lat mieliśmy okazję współpracować. Duży wpływ miała na to miniona pandemia, całkowita zmiana trybu pracy, stres związany z niepewnością zatrudnienia to tylko niektóre z przyczyn pogorszenia stanu wielu ludzi.” – Dorota Gołuńska, Senior IT Recruiter, Recbold
„Przy okazji badania dot. Kontroferty w branży IT, które mieliśmy okazję opublikować w ubiegłym roku zaciekawiły i zmartwiły nas wyniki pokazujące, że wypalenie zawodowe dotyka coraz częściej bardzo młodych stażem pracowników. To chyba był dla nas jeden z największych motywatorów do zajęcia się szerzej tematem wypalenia.” – Rafał Niedziński, CEO Recbold
„Zauważyć problem to jedno, ale znaleźć skuteczne i co najistotniejsze – odpowiednio dobrane rozwiązania, zapobiegającemu temu zjawisku to dla nas główny cel przyświecający temu projektowi” – Damian Siekierski, Senior IT Recruiter, Recbold
Według badań Gallupa z 2021 roku, aż 76% pracowników doświadczyło skutków wypalenia zawodowego w trakcie swojej kariery. To alarmujące statystyki, które zmotywowały nas do podjęcia działania.
Jako pierwsi na rynku zdecydowaliśmy się na realizację ogólnopolskiego badania poświęconego wypaleniu zawodowemu w branży IT. Pomysłodawcą badania jest agecją rekrutacyjną IT – RECBOLD zaś autorem badania i kierownikiem merytorycznym projektu badań jest doktor Katarzyna Stanek (Akademia Pedagogiki Specjalnej im. Marii Grzegorzewskiej w Warszawie).
W partnerstwie z Akademią Pedagogiki Specjalnej im. M. Grzegorzewskiej w Warszawie pod przewodnictwem dr Katarzyny Stanek zrealizowaliśmy projekt „Wypalenie zawodowe pracowników branży IT”, którego celem było określenie skali zjawiska oraz ustalenie przyczyn i przebiegu procesu wypalania się pracowników w branży IT” w oparciu o model wypalenia zawodowego K.Stanek.
Według danych, 59% zadeklarowało znajomość sposobów radzenia sobie, a 41% nie.
Najczęściej badani wskazywali na wysiłek fizyczny (sport). Bardzo często ten sposób stosuje 20% pracowników, często – 33%, a czasami – 29%. Warto podkreślić, że jest to konstruktywny sposób rozładowywania emocji i redukcji stresu.
Jednocześnie pojawiają pracownicy, którzy jako regulator stresu uznają alkohol (ok. 17%) papierosy (13%), leki (12%).
O ile wyniki można odczytywać jako pozytywne, należy również pamiętać o tym, że zawsze będzie odsetek osób, które nie przyznają się do stosowania środków psychoaktywnych, leków uspokajających czy alkoholu (jedne środki mają wyciszyć, inne pobudzić do działania)
Czy pracownicy IT są wypaleni zawodowo? O pełnoobjawowym wypaleniu zawodowym możemy mówić, wtedy kiedy występuje: wyczerpanie emocjonalne, depersonalizacja oraz obniżenie poczucia dokonań osobistych. Stad też zakłada się, że pracownicy mogą odczuwać wypalenie zawodowe, ale jego skala pozwala im na funkcjonowanie w trybie „praca”, ale w przypadku braku interwencji, istnieje wysokie ryzyko wystąpienia pełnoobjawowego wypalenia zawodowego, którego skutki doświadczają: przedsiębiorstwo (pracodawca), klient oraz sam pracownik.
W obszarze wyczerpania emocjonalnego występują takie objawy jak: zmęczenie niepokój, lęk. Wśród badanych pracowników IT zmęczenie pracą odczuwa ok. 56% (często i bardzo często), a jego brak jedynie 12%. Niepokój (z różnym natężeniem) pojawia się u wszystkich, a 35% odczuwa go w znacznym stopniu, a średnim natężeniu aż 33%. Z wysokim poziomem lęku zmaga się ok. 20% pracowników IT.
Wyczerpanie emocjonalne związane jest z stanem zdrowia/przełożeniem na objawy somatyczne. Z zaburzeniami snu zmaga się 23% badanych, znaczne pogorszenie stanu zdrowia odczuwa 16%, bóle głowy występują u 18% (bardzo często i często).
Depersonalizacja odnosi się do negatywnego reagowania na ludzi w obszarze pracy, ale również do samej pracy. Jest pochodną nadmiernego wyczerpania emocjonalnego, traktowana jako forma samoobrony przed innymi.
Wśród nielicznych badanych pojawia się pogorszenie w relacjach ze współpracownikami (ok. 13%) oraz pogorszenie ogólnych relacji międzyludzkich ok. 15%.
Trzecim symptomem wypalenia zawodowego jest obniżone poczucie dokonań osobistych, które koreluje ze spadkiem poczucia własnej kompetencji oraz sukcesów w pracy. Obniżenie efektywności w pracy odczuwa ok. 48% , a ok. 42% odczuwa znaczny brak satysfakcji z pracy.
Z powyższych danych wynika, że większość pracowników IT odczuwa realne wypalenie zawodowe, ale różnym natężeniem.
Przeciążenie obowiązkami/zadaniami w pracy odczuwa bardzo często 16,5% badanych, a często 29%, a jego brak jedynie 14% pracowników. Odpowiedzialność i wzmożona odpowiedzialność bardzo często odczuwa 23% i często 37%. Wyniki pokazują, że pracownicy czują się przeciążeni ilością zadań z krótkim czasie oraz odpowiedzialnością za wykonane zadania.
Powodem wzrostu ryzyka wystąpienia zawodowego wśród pracowników są między innymi:
warunki pracy oraz warunki zatrudnienia. Większość pracowników IT jest zadowolonych z warunków pracy i warunków zatrudnienia. Wśród badanych, jedynie 11,5% wskazuje brak zadowolenia z warunków pracy, a 15% z warunków zatrudnienia. Może to wynikać przede wszystkim z faktu, iż Ci pracownicy zatrudnieni są na umowie B2B i najczęściej pracują w formule zdalnej.
Badani pracownicy IT mają poczucie, że pracodawca nie zapewnia im rozwoju zawodowego (w postaci: szkoleń, podnoszących ich kwalifikacje i kompetencje [wiedza, umiejętności, postawy]) wśród 40% pracowników biorących udział w badaniu, a „zaopiekowanych” w tym temacie jest 31%.
Każdy pracownik podejmując pracę wkracza do niej z własnymi oczekiwaniami, motywami, celami. To co jest, nie zawsze współgra z ich założeniami.
Według danych, 9% ma poczucie pełnej realizacji własnych celów zawodowych w obecnym miejscu pracy, zadowalającej – 21%, a ok. 36% odczuwa relatywnie rzadko (21%) lub bardzo rzadko i nigdy.
Jednym z celów podjęcia się zadań zawodowych jest wynagrodzenie. Dla 41% badanych – pieniądze sa bardzo ważne, a ważne dla 40% pracowników, a jedynie dla 1% nieważne. Dla 21% badanych bardzo ważna jest udana kariera zawodowa, a dla 41% ważna. Pokazuje to, że dla ponad 62% pracowników IT rozwój kariery jest głównym motywem podejmowanych czynności zawodowych.
12,5% badanych bardzo często zgadza się z misją organizacyjną firmy, 26% – często, a 7% badanych bardzo rzadko i nigdy. Podobne odczucia odnoszą się do zgodności norm i wartości firmy z normami i wartościami pracownika. 14% pracowników bardzo często zgadza się, 33,5% często, a 6,5% bardzo rzadko i nigdy nie zgadza się z normami i wartościami firmy, w której jest zatrudniony.
Jak wynika z badań pracownicy IT stosunkowo rzadko odczuwają stres z kontaktach z pracodawcą, współpracownikami czy klientami. Potwierdzają to również niskie wskaźniki depersonalizacji wśród badanych.
Istotne w obszarze przeciwdziałania wypaleniu zawodowemu jest m.in. wsparcie ze strony przełożonego/przełożonych. Na niniejsze bardzo często może liczyć 15% badanych, często 31,5%, a 7% bardzo rzadko i wcale, a 20% rzadko.
Rola menedżera jest nie tylko zarządzanie, ale również pomoc w sytuacjach trudnych zawodowo. Na taką pomoc w obszarze pracy bardzo często może skorzystać 27%, często 42%, a 7,5% rzadko lub bardzo rzadko.
Przeprowadzone badania wśród pracowników branży IT dostarczają danych do sformułowania wniosków praktycznych:
Jeśli chcesz otrzymać pełen raport wzbogacony o analizy, komentarze ekspertów oraz pracodawców zapisz się na listę oczekujących. Jak tylko raport będzie gotowy poinformujemy Cię w pierwszej kolejności.
Wyniki badania opublikowane będą na przełomie października i listopada 2025.
Autor:
dr Katarzyna Stanek – Doktor nauk społecznych w zakresie pedagogiki, adiunkt w Instytucie Pedagogiki w Akademii Pedagogiki Specjalnej im. M. Grzegorzewskiej w Warszawie.
Zainteresowania badawcze skoncentrowane wokół wypalenia i stresu zawodowego, kompetencji oraz profesjonalizacji organizacji pracy. Pierwsze badania naukowe dotyczące wypalenia zawodowego pogłębiły poszukiwania nie tylko wokół przyczyn, ale przede wszystkim metod, technik oraz narządzi przeciwdziałania czynnikom stresu oraz wypaleniu zawodowemu. Superwizor oraz szkoleniowiec w obszarze kompetencji pracowniczych.
Autorka wielu artykułów naukowych oraz dwóch monografii autorskich.
Współpracuje z instytucjami opiekuńczymi i edukacyjnymi, ośrodkami pomocy społecznej i domami dziecka.